Archive for November 2014

Menselijkheid boven bureaucratie

Live gestreamd op 17 nov. 2014

Jos de Blok ontvangt de 2014 RSA Albert Medal voor zijn werk als oprichter van Buurtzorg, een transformationeel model voor ‘community health care’. Een van de meest interessante modellen voor anders organiseren dat op allerlei terreinen kan worden toegepast.

De meest aansprekende slides uit de presentatie van Jos de Blok:

Hack de bibliotheek: laat de toekomst gaan

“De toekomst van bibliotheken wordt niet gemaakt door bibliotheken, en dat is heel goed”, zo begint David Weinberger zijn artikel “Let the future go”. David Weinberger is o.a. auteur van ‘too big to know’ directeur van het Innovatie Lab van de bibliotheek van Harvard. De toekomst, zo zegt hij, is namelijk te omvattend en te integraal om door een groep, welke dan ook, te kunnen omvatten. De strategie van het kennen van een behoefte, het maken van een tool, het gebruiken ervan totdat het niet langer nodig is, volstaat niet meer. Bibliotheken bouwen nog steeds bruikbare portalen maar volgens Weinberger kunnen deze portalen bijdragen aan de perceptie dat bibliotheken overbodig zijn. Ten eerste omdat de meeste inhoud niet op het portaal beschikbaar is en ten tweede omdat niet- bibliotheken sites vaak meer bruikbare toegang geven en “cooler” zijn. Hij maakt zich vooral zorgen over de onzichtbaarheid van bibliotheken op het web. Als iemand een boek wil linken, verkennen of meer wil weten dan gaat hij waarschijnlijk naar Bol, Amazon, Google Books, of gewoon naar Google. Deze sites leveren nu een rol binnen het web kennis ecosysteem welke bibliotheken veel beter zouden kunnen vervullen.

Ik doe de proef op de som met een boek dat ik net aan het lezen ben: “Kom hier dat ik U kus” van Griet op de Beeck. Op de eerste 10 pagina’s zoekresultaten (google) komt geen bibliotheek voor. Op pagina 12 Someren- Bibliotheek Helmond Peel. Een klik levert geen enkele relatie met het boek. Okay dat is een nieuw boek maar als ik een ouder boek neem?  ‘Tussen de raderen’ van Herman Hesse, een boek dat ooit grote indruk op me maakte, is het eerste wat me te binnen schiet. Op de eerste pagina kom ik de boekensalon van NBD Biblion tegen, een faciliterend bedrijf voor de Nederlandse bibliotheken.  Op de tweede pagina kom ik bibliotheek.nl tegen. Maar de informatie is heel summier; “Door de eerzucht en de burgerlijkheid van de volwassenen wordt een uitzonderlijk begaafde jongen de kans ontnomen geestelijk en lichamelijk uit te groeien”. De hints zijn niet erg behulpzaam en het klikken op Hesse levert alleen een verwijzing naar een andere pagina binnen de site die andere boeken van Hesse oplevert.

Weinberger  vindt het een tragedie dat bibliotheken nauwelijks zichtbaar zijn. Wat bibliothecarissen weten over boeken is een belangrijke culturele bron die we eigenlijk niet zouden moeten willen verliezen. Daarom is het nodig is dat bibliotheken daar zijn waar ideeën en kennis opkomen, bediscussieerd en verwerkt worden. Overal waar discussie is zouden bibliotheken bij kunnen dragen en kunnen linken. Maar dat is onwaarschijnlijk. Our job, then, is not to invent the future of libraries, it is to enable others to do so.

De beste manier om dit te doen is om het innovators mogelijk te maken om bibliotheekkennis te integreren is door toegang te bieden tot wat bibliotheken weten. Om het makkelijk te maken voor ontwikkelaars om toepassingen te schrijven die bibliotheekkennis te integreren in hun innovaties. In het kort bibliotheken interoperabel maken met het web. Weinberger noemt drie manieren:

  1. API’s (Application Programming Interface). Ten eerste door het bouwen van platformen die bibliotheekkennis beschikbaar maken voor applicaties die er iets interessants mee willen doen wat betekent dat er API’s worden gemaakt. The Digital Public Library of America heeft al haar metadata op deze manier beschikbaar gemaakt. De Koninklijke Bibliotheek (KB) stelt ook een grote hoeveelheid  http://www.kb.nl/banners-apis-en-meer/dataservices-apis Digitale afbeeldingen, metadata en teksten ter beschikking via een API op basis van SRU of OAI-PMH
  2. Linked Data Ten tweede ‘Linked Data’ kunnen helpen om de toekomst van bibliotheken te openen door ‘clouds of linked data’ beschikbaar te maken waar data van verschillende domeinen kunnen worden samengetrokken. Linked Open Data is een methode om data online te publiceren, op zo’n manier dat ze verbonden kunnen worden met data van andere instellingen. Deze verbindingen verrijken de data, en maken ze beter vindbaar en bruikbaar in allerlei applicaties voor bijvoorbeeld wetenschap, onderwijs en toerisme. – See more at:  http://digitalecollectie.nl/technische-ondersteuning/linked-open-data Lees het interview met de onderzoekers van KB op de The European Library website
  3. The Library Graph ten derde is een ambitieus project dat bibliotheken wereldwijd gezamenlijk zouden kunnen ondernemen. Vergelijkbaar met Facebook’s Graph and Google’s Knowledge Graph welke eenheden (‘nodes’) met andere eenheden associeeren; waarbij er relaties ‘edges’ worden gelegd.

Maakt niet uit of dit goede of slechte ideeën zijn; belangrijk is dat bibliotheken zichtbaar worden op het internet en onderdeel worden van een genetwerkte infrastructuur van kennis en ideeën en niet door een centrum van het universum-positie te claimen. “For this, libraries do not have to invent their own future. But we do have to create an environment in which the rest of the world can make everything out of libraries that can be imagined”.